Tag: gebarentolken

Tolken-moe

Tolken-moe

Het gevoel dat ik tolken-moe ben, heb ik een aantal keer per jaar. Het gaat vaak na een paar baalweken weer over. Maar nu houdt het, door al het digitale werken, al wat langer aan. De emotionele rek is er door corona bij veel mensen uit en bij mij ook. Het thuiswerken en de hele dag naar een scherm staren en er interactie mee hebben putten me uit. Terwijl ik een half jaar geleden nog een stuk schreef over hoe digitaal werken ook zijn voordelen had, ben ik er nu minder enthousiast over. En dan komt daarbovenop ook nog de tolken-moeheid. Dat klinkt niet zo aardig, om dat zo hier te schrijven in het blad van de beroepsvereniging van tolken. Maar het heeft niks met tolken zelf te maken, de tolken met wie ik werk zijn allemaal hartstikke leuk en aardig. Ik werk graag met hen samen. De tolken-moeheid komt vooral door andere dingen. En ik weet dat veel doven dit herkennen.

In mijn werkende leven moet ik veel samenwerken met verschillende mensen. Daarnaast werk ik ook samen met verschillende tolken. Die moet ik (vaak) eerst regelen. En daarbovenop moet ik ook vaak nog regelen dat tolken op de hoogte zijn van waar het over gaat, moet ik ze voorbereiding sturen, moet ik ze doorgeven via welk platform we overleggen én vertellen wie er aanwezig zijn. Als ik het erg druk heb, met veel vergaderingen en dergelijke, heb ik het vaak dus nóg drukker omdat ik voor al die bijeenkomsten ook nog die tolkzaken moet doen. Het is soms heel vermoeiend om telkens weer tolken te appen, te horen dat ze niet kunnen, om dan de volgende te appen (die dan ook niet kan) en zo maar door.

De stress die ik voel als het me niet lukt om een tolk te vinden die ik goed vind, zullen veel doven vast ook hebben.

De stress die ik voel als het me niet lukt om een tolk te vinden die ik goed vind, zullen veel doven vast ook hebben. Als de dagen steeds dichterbij komen en je nog steeds niemand hebt gevonden. Of als de tolk ineens uitvalt vanwege ziekte of iets anders. Of dat juist de vergadering verzet wordt, terwijl het je nét is gelukt om tolken te regelen! Ook kan er stress ontstaan door het digitale werken, als de internetverbinding van de tolk niet goed blijkt te zijn, of juist die van mij. Door het digitale werken is er zo veel ruis op de lijn. En na een jaar digitaal vergaderen kan ik toch zeggen: tolken zijn beter te volgen in 3D. Maar niet alleen de praktische zaken veroorzaken deze tolken-moeheid.

Zoals de irritatie en frustratie die ontstaan als er een tolk wordt ingezet die ik niet ken, omdat ik telkens weer de angst heb dat ik niet goed kan deelnemen aan het gesprek

Zoals de irritatie en frustratie die ontstaan als er een tolk wordt ingezet die ik niet ken, omdat ik telkens weer de angst heb dat ik niet goed kan deelnemen aan het gesprek, dat mensen me niet goed begrijpen of dat mijn bijdrage niet goed vertaald wordt, waardoor mensen mij als minder competent zien. Of het feit dat de situatie al zo ongelijk is, omdat ik via een tolk communiceer. Het gebeurt daardoor zelfs wel eens dat ik dan maar stilval. Dat is een ongewenste situatie en ook eentje die ik zo veel mogelijk probeer te voorkomen door het te bespreken met collega’s en tolken, maar ook door vooral de tolken te benaderen die ik vertrouw en ken. Als die tolken niet beschikbaar zijn, dan gaat wat mij betreft de vergadering niet door. Liever een tolk die ik ken en vertrouw, dan een onbekende tolk waar ik nooit mee heb samengewerkt.

We roepen graag dat we inclusief zijn, maar zo inclusief is het allemaal nog niet.

We zijn nog niet zo inclusief dat iedereen samen verantwoordelijk is voor het regelen van tolken. De verantwoordelijkheid komt toch vaak op de schouders van doven te liggen. De stress als er geen tolk is, lijken de horende mensen in het gesprek veel minder te ervaren. We roepen graag dat we inclusief zijn, maar zo inclusief is het allemaal nog niet. Daarvoor zijn nog flink wat stappen nodig, vooral vanuit de horende medemens. Dit is niet mijn meest vrolijke column. Maar zoals ik al zei, de emotionele rek is er even uit. Ik ben moe. En ook nog eens ontzettend tolken-moe.

Gepubliceerd in de Interpres, het blad voor tolken NGT, in april 2021

Gewoon maar een mens

Gewoon maar een mens

Toen ik net begon met studeren zette ik gewoon de eerste de beste tolk in die reageerde op het toenmalige prikbord van Tolknet. Ik had er geen idee van wie goede tolken zijn en welke tolken minder bij mij of bij de situatie passen. Ik probeerde maar wat. En ik heb veel verschillende tolken langs zien komen. Ik kwam toen net van de middelbare school af, ging de zogenaamde ‘wijde’ wereld in. Ik was bezig met de overgang naar het hoger onderwijs, wilde vrienden maken, erbij horen, hoge cijfers halen, op kamers wonen en tegelijkertijd ook het studentenleven ontdekken. Ik was nog maar een puber op weg naar volwassenheid, nog nauwelijks zelfbewust. Ik was ook een luie student (in het begin) en stelde alles uit tot vlak voor het tentamen. Ik kwam soms brak naar colleges en lag half te slapen in de collegebanken.

Toch werd toen al van me verwacht dat ik een samenwerkingsverband aanging met tolken. Ik had ze voorbereiding moeten sturen terwijl ik toen zelf mij nauwelijks voorbereidde voor colleges of werkgroepen; in al mijn hoogmoed dacht dat ik het allemaal zonder studeren wel kon. Zo dacht ik ook heel makkelijk over samenwerken met tolken. Vaak kregen ze geen voorbereiding (wist ik veel dat dat moest), ik deed niet aan feedback (ik wist toen niet eens wat mijn eigen sterke of zwakke punten waren – nu trouwens ook nog steeds niet helemaal) en wisselde elke keer van tolk als iemand toch niet echt geschikt was (er zijn er toch genoeg?). Als ik toen wist wat ik nu wist, had ik het dan anders gedaan? Waarschijnlijk wel.

Tolken leren (als het goed is) op de opleiding hoe ze met feedback om moeten gaan, hoe ze met doven moeten samenwerken. Ik heb nauwelijks geleerd hoe ik feedback moet geven, hoe met een tolk samen te werken.

Tolken leren (als het goed is) op de opleiding hoe ze met feedback om moeten gaan, hoe ze met doven moeten samenwerken. Ik heb nauwelijks geleerd hoe ik feedback moet geven, hoe met een tolk samen te werken. Nu nog vind ik het ingewikkeld om tegen een tolk te zeggen dat iets niet goed ging, dat ik ergens niet tevreden mee was. Soms zoek ik nog naar woorden om het op de juiste manier te zeggen, want ik wil echt niemand kwetsen. Soms zit ik de hele tolkopdracht te piekeren wat toch datgene is wat me dwarszit en hoe ik het moet uitleggen. En als ik het dan toch gezegd heb, gaat ook niet elke tolk er even goed mee om. Sommige tolken worden boos of gaan in de verdediging. Sommigen reageren heel fijn, wat voor mij een opluchting is. Natuurlijk reageert iedereen verschillend, want tolken zijn ook maar mensen.

Door alle gesprekken met andere dove studenten, met tolken, met andere betrokkenen, heb ik geleerd hoe belangrijk feedback en voorbereiding zijn. Die dingen wist ik niet toen ik net begon met studeren en tolken inzetten. Maar hoe kan je ook van een zeventienjarige student, die net van de middelbare school komt, verwachten dat zij weet wat goed voor haar is, dat zij weet wat een tolk nodig heeft om het werk goed te doen? En hoeveel invloed dat kan hebben op de situatie? Of dat scholieren ineens een volwassene feedback moeten geven? Of een basisschoolkind? Hoe zit het met doven die uit andere culturen komen waar feedback of voorbereiding misschien heel andere rol speelt? Het is ontzettend belangrijk voor de samenwerking en de kwaliteit, maar tegelijkertijd ook heel lastig.

Maar hoe kan je ook van een zeventienjarige student, die net van de middelbare school komt, verwachten dat zij weet wat goed voor haar is, dat zij weet wat een tolk nodig heeft om het werk goed te doen?

Hoewel ik vind dat wij doven ook een belangrijke rol spelen in de samenwerking met tolken vind ik ook dat dove studenten, leerlingen, mensen het recht hebben om laks of lui te zijn als ze dat willen. Om geen voorbereiding of feedback te sturen. Maar dan wel met het bewustzijn dat het invloed heeft op de kwaliteit van de vertaling. Ook hoop ik dat tolken beseffen dat het voor ons ook allemaal nieuw kan zijn, dat het een proces is van vallen en opstaan. Ik leer nu nog elke keer bij. En ik weet heel goed dat ik het nog vaak ook niet goed doe. Want net als tolken, ben ik ook gewoon maar een mens. Zoals we allemaal maar mensen zijn. Mensen die nog vaak geen idee hebben wat te doen

Column in de Interpres, het blad van de NBTG voor tolken gebarentaal, van juli 2021

Theme: Overlay by Kaira
Extra Text